Andersen i jego baśnie

Submitted by on

hans-christian-andersen-271451_1280Życie Hansa Christiana Andersena nie należało do łatwych i jemu samemu wydawało się niekiedy godne pożałowania, jednak jego błyskotliwa twórczość literacka sprawiła, że jest to prawdopodobnie najsłynniejszy Duńczyk, o którym choćby słyszał każdy mieszkaniec współczesnej Europy, a nawet osoby mieszkające w innych zakątkach świata. Wśród grona europejskich bajkopisarzy Andersen zajmuje miejsce szczególne, ponieważ stał się twórcą autorskiego zbioru baśni. Nie zapisywał historii krążących wśród ludzi w przekazie ustnym, ale tworzył je samodzielnie, dzięki posiadanej wyobraźni, wrażliwości i z chęci przekazania czytelnikom trudnych życiowych lekcji pod płaszczykiem barwnych opowieści.

Trudne dzieciństwo i niełatwa dojrzałość

Przyszły bajkopisarz urodził się w duńskim Odense, na wyspie Fionii, w ubogiej osadzie rybackiej i biednej rodzinie. Sentymentem do pięknych opowieści zaraziła go babcia, która snuła wnukowi rozmaite historie i być może zaszczepiła w jego twórczej wyobraźni wiele interesujących motywów. Andersen miał ambicje zostania artystą, usiłował zostać aktorem, tancerzem baletowym oraz śpiewakiem. Wszystkie jego próby były jednak wyśmiewane i zaniżały jego poczucie wartości. Choć już jako pisarz chciał skupić się na pisaniu poważnych sztuk teatralnych i traktował początkowo swoje utwory kierowane do dzieci jako mniej ważne, sam był świadom tego, że dopiero interakcja z dziećmi przynosiła mu zadowolenie z literackiej pracy, dowartościowywała go i motywowała do dalszego pisania.

Twórczość baśniopisarska

Baśnie Andersena są często zabarwione tak charakterystyczną melancholią, poczuciem nieuchronności losu i bezbronności wobec niego. Kolejne pokolenia czytelników nieodmiennie wzrusza historia Dziewczynki z Zapałkami, która zamarzła na ulicy w wigilijny wieczór. W baśni o Brzydkim Kaczątku pisarz przemyca więcej optymistycznego przesłania, jednak można wyczytać tu, że opisując losy wyśmiewanego i odrzucanego przez wszystkich kaczątka, pisarz wracał mimo woli do własnych doświadczeń, gdy czuł się nieakceptowany przez otoczenie, gorszy od innych i wyobcowany. Komponując szczęśliwe zakończenie bajki, czyli odkrycie przez domniemane kaczątko, że tak naprawdę jest ono pięknym łabędziem, Andersen dał do zrozumienia, że w każdej osobie drzemie iskra niezwykłości i wyjątkowości, a krzywdząca opinia otoczenia nie powinna decydować o osobistej samoocenie i poczuciu własnej wartości. Inne popularne baśnie autorstwa Andersena to: Calineczka, Królowa Śniegu, Księżniczka na Ziarnku Grochu, Mała Syrenka czy Świniopas.

Nagroda im. Hansa Christiana Andersena

Odznaczenie to jest cyklicznie przyznawane najlepszym autorom opowieści adresowanych do najmłodszych czytelników oraz ilustratorom zbiorów tego rodzaju historii. Wyróżnienie określane jest popularnie mianem Małego Nobla, z uwagi na zakres dzieł, których wartość ocenia. Wśród znanych zdobywczyń tej nagrody można wyróżnić dwie szwedzkie pisarki: Astrid Lindgren i Tove Janson. Wśród laureatów jest jeden Polak: ilustrator Zbigniew Rychlicki.

Leave a Comment